Prenosioci islamskih izvornih tekstova i značenje pojma ahlu s-sunnati va-l-džama’ah

Glavni dio · Poglavlje cjelovitog teksta knjige Učenje o monoteizmu · Čitaj kao PDF

Kao što je objašnjeno u prethodnom poglavlju, prenošenje izvornih tekstova ima centralnu ulogu u svim religijama. Međutim, kada je riječ o praktičnom provođenju tog prenošenja, islamu, historijski gledano, pripada poseban položaj.

Neprestano se baveći tekstovima, hiljade ranih učenjaka hadisa bile su duboko predane pridržavanju izvornog učenja i tekstualnih dokaza.

Ovi su učenjaci u prvim stoljećima islama postali poznati pod raznim nazivima: „učenjaci hadisa“, „učenjaci asara“ i „sljedbenici Sunneta i zajednice“.

Riječ sunnet izvorno na arapskom znači „put“ i „način“. Kao što je objašnjeno na početku, Sunnet Poslanika drugi je izvor islamskog prava. Često se definira kao ukupnost riječi, postupaka i prešutnih odobrenja prenesenih od Poslanika صلى الله عليه وسلم.

Međutim, Sunnet u širem smislu, odnosno „metoda“ ili put Poslanika, obuhvata više od toga – naime, cjelokupnu vjeru koju je Poslanik donio.

Upotreba riječi sunnet u ovom smislu javlja se u brojnim hadisima samog Poslanika صلى الله عليه وسلم, zbog čega su se oni koji su se pridržavali izvornog učenja islama općenito nazivali i „sljedbenicima Sunneta“.

Iz ovoga također postaje jasno kakvu su ključnu ulogu ovi učenjaci imali u uspostavljanju stavova o kojima postoji konsenzus, što već jasno proizlazi iz ranije spomenutog citata istaknutog učenjaka hadisa Buharija.

Prema islamskoj teologiji, razlike u mišljenju svakako mogu postojati u mnogim pravnim pitanjima i pojedinim oblastima islamskog učenja. Nasuprot tome, temeljno učenje vjerovanja mora biti jasno i nedvosmisleno, budući da potječe iz jednog izvora i ne smije biti podložno tumačenjima učenjaka. Ključna pitanja islamskog vjerovanja stoga nisu pitanja u kojima su zamislive legitimne razlike u mišljenju, na šta su rani učenjaci u svojim djelima uvijek iznova ukazivali.

To jedno učenje vjerovanja tokom prvih je stoljeća održavala i prenosila jedna jedinstvena zajednica, zbog čega su se sljedbenici ovog učenja nazivali i „sljedbenicima zajednice“.

Iz ovih okolnosti proizlazi poznati naziv „sljedbenici Sunneta i zajednice“, ahlu s-sunnati va-l-džama’ah.

Time se označava jedinstvena zajednica koja se pridržavala tekstova i slijedila izvorno učenje.